Open boek of cyberfort
Alle leerlingen staan achteraan in de klas. De stellingen worden een voor een voorgelezen.
- Akkoord > ga een stap vooruit
- Niet akkoord > blijven staan
Stellingen
- Ik heb al eens een foto/filmpje online gepost waar iemand anders op staat, zonder deze persoon zijn/ haar toestemming te vragen
- Iemand heeft al eens een foto/ filmpje geplaatst waar ik opstond zonder daar toestemming voor te vragen.
- Ik heb mijn wachtwoord al gedeeld met mijn beste vriend(in) of ouders.
- Mijn wachtwoord is eigenlijk niet zo veilig.
- Ik voeg vrienden van vrienden toe indien ze mij een volgverzoek/ vriendschapsverzoek sturen.
- Soms voeg ik vreemden toe aan mijn profiel (op sociale media of tijdens het online gamen).
- Ik post soms mijn locatie/ deel soms mijn locatie.
- Mijn profiel is openbaar. (Weet je dit niet ga dan een stap vooruit.)
- Ik accepteer de gebruiksvoorwaarden zonder te lezen voordat ik een profiel aanmaak/ app download.
Nabespreking
Sta je heel ver vooruit? Je hebt nog werk aan je privacyveilige omgeving. Denk aan volgende zaken:
- ‘recht van afbeelding’: het recht om te beslissen of een foto of filmpje, waarin je duidelijk herkenbaar bent, gepubliceerd mag worden of niet. Als je een foto of filmpje online plaats waar iemand herkenbaar is dan moet je dus eerst toestemming vragen aan de persoon op de foto/ het filmpje.
- Veilige wachtwoorden: gebruik een wachtwoordzin, kluis en of tweestapsverificatie.
- Is je profiel opbaar of afgesloten voor vrienden maar voeg je iedereen als vrienden toe? Chat je met vreemden (tijdens het gamen) of alleen met mensen die je echt kent?
Recht van afbeelding
Vraag altijd toestemming, als je een foto van iemand wil nemen. Zeker als je die op sociale media wil delen! Let dus op! Er is een verschil tussen een foto bewaren op je smartphone en een foto maken en die daarna ook online plaatsen!!! Denk goed na voor je iets online plaatst, zeker als het beelden van iemand anders zijn.
Weet jij wat wel en niet mag? Test jezelf, doe de quiz!
Tijd over? Zoek op wat het verschil is tussen auteursrecht en portretrecht?
Ondervraging
Leer van elkaar door elkaar te ondervragen. Stel je een vraag dan moet je daarna luisteren. Je geeft geen opmerkingen over de antwoorden die je van buur krijgt!
Zet twee rijen stoelen recht tegenover elkaar. Stel 1-2 minuut lang om de beurt een vraag. Na afloop schuif je door: eerste sessie rij 1 schuift 1 plaats naar links, sessie 2 rij 2 schuift 1 plaats naar rechts en wissel zo steeds af.
- Heb je wel eens een online of offline situatie meegemaakt waarin je boodschap verkeerd werd begrepen?
Ja: Beschrijf de situatie en leg uit hoe je ze hebt opgelost.
Indien nee: Kan je een situatie verzinnen waarbij een boodschap
verkeerd begrepen kan worden? - In welke omgeving, offline of online, is het volgens jou gemakkelijker om “jezelf te zijn”? Durf je gemakkelijker online je mening te geven dan in het echt? Waarom?
- Wanneer wordt een online kennis een vriend?
- Heeft één van je vrienden ooit al een foto of filmpje van jou op sociale media gezet als grap?
Ja: Hoe heb je erop gereageerd?
Nee: Hoe zou je je voelen moest dit wel gebeuren? Wat zou jij doen? - Heb je je al eens anders voorgedaan dan je bent (op sociale media of in het echte leven), gewoon om erbij te horen?
Indien ja: Beschrijf de situatie.
Nee: In welke situatie zou jij dat doen? - Heb je ooit al een opmerking gekregen op een post die jou op één of andere manier verdrietig maakte?
Wat heb je dan gedaan?
Indien nee: Wat zou je doen indien je zo’n opmerking zou krijgen? - Heb je zelf al eens met iemand ‘gelachen’ op sociale media?
Heeft iemand die jij kent dat al eens gedaan? - Heb je al eens kritiek gegeven op een post (bijvoorbeeld TikTok) omdat
iedereen dat deed?
Heeft iemand die jij kent dat al eens gedaan? - Vind je het belangrijk dat je veel likes krijgt op jouw posts? Zou je volgers bij kopen moest je dat kunnen?
- Zijn jouw ouders vrienden van jou op sociale media?
Ja: Wat vind je hier van?
Nee: Zou je dit leuk vinden? - Heb je al eens de hulp ingeroepen van een volwassene toen je een online probleem had?
In welke situatie(s) zou jij dat (opnieuw) doen? - Hoe oud was je toen je voor het eerst een account had op sociale media?
- Werd één van jouw vrienden al eens gepest online?
Ja: Wat deed je toen?
Nee: Wat zou je doen moest dit gebeuren? - Ben je ooit al eens geschrokken van een opmerking of bericht dat je online zag?
Ja: Wat heb je dan gedaan?
Nee: Wat zou je doen?
Stellingspel 2
- Akkoord > sta links in de klas
- Niet akkoord > sta rechts in de klas
Stellingen – Privacy
- Het is niet erg om foto’s van je vrienden online te zetten zonder dit met hen te bespreken.
- Je zou je verplicht moeten zijn om je echte naam en foto op sociale media te gebruiken als je iets wil posten.
- Sociale media bedrijven mogen je persoonsgegevens verkopen aan adverteerders.
Stellingen – Nepnieuws en integriteit
- Je mag alles posten wat je wilt, zolang het maar waar is.
- Het is oké om nepnieuws te delen als je het als grap bedoelt.
- Influencers die producten aanprijzen, moeten altijd duidelijk zeggen dat het reclame is.
Stellingen – Mediaconsumptie en gezondheid
- Iemand online pesten is minder erg dan fysiek pesten.
- Het is goed dat veel jongeren via hun sociale media altijd bereikbaar zijn.
- Op sociale media krijg je veel nuttige tips om gezonder te leven.
Bespreking stellingenspel 2
Stellingen – Privacy
- Het is niet erg om foto’s van je vrienden online te zetten zonder dit met hen te bespreken.
- Misschien vertrouwen je vrienden je om in hun plaats te beslissen?
- Je vraagt best altijd toestemming voor je het online voor de hele wereld toegankelijk maakt.
- Je zou je verplicht moeten zijn om je echte naam en foto op sociale media te gebruiken als je iets wil posten.
- Met je echte naam ben je verantwoordelijk voor wat je post.
- Onder een andere naam kan je je privacy beter beschermen.
- Sociale media bedrijven mogen je persoonsgegevens verkopen aan adverteerders.
- Sociale media is gratis omdat de bedrijven op andere manieren geld aan je kunnen verdienen.
- Het is niet altijd duidelijk welke toestemmingen je precies geeft.
Conclusie: Post vooral over jezelf en denk goed na, zeker als je post over iemand anders. Is het wel slim om de post te plaatsen? Wie de post zien? Wat gebeurt met mijn gegevens?
Stellingen – Nepnieuws en integriteit
- Je mag alles posten wat je wilt, zolang het maar waar is.
- Je kan het als een vorm van vrijheid zien om te posten wat je wil.
- Ook als het waar is kan het schadelijk zijn, voor jezelf maar zeker ook als je iets post over iemand anders.
- Het is oké om nepnieuws te delen als je het als grap bedoelt.
- Humor is belangrijk.
- Nepnieuws kan schadelijk zijn als iemand denkt dat het echt is. Je soms nog moeilijk weten wat echt of nep is.
- Influencers die producten aanprijzen, moeten altijd duidelijk zeggen dat het reclame is.
- Het zou eerlijker zijn als je weet dat ze geld krijgen om bepaalde uitspraken te doen over producten.
- Het is aan de kijker om hier rekening mee te houden en niet de verantwoordelijkheid van de influencer.
Conclusie: Er gaat enorm veel nepnieuws rond waardoor het moeilijk is om te weten wat echt of nep is. Je hebt altijd de keuze wat je wel of niet doorstuurt en je bent hier ook voor verantwoordelijk.
Stellingen – Mediaconsumptie en gezondheid
- Iemand online pesten is minder erg dan fysiek pesten.
- Het is goed dat veel jongeren via hun sociale media altijd bereikbaar zijn.
- Op sociale media krijg je veel nuttige tips om gezonder te leven.
